2

Vâng, trước kia tôi cũng vậy: bạo dạn, can đảm, chỉ tin ở mình. Cái gì tôi cũng làm thử, cho biết. Làng của tôi ở gần sông và ven núi. Gia đình tôi sống bằng nghề làm rẫy và giữ dê. Những nhà giàu trong quận tin rằng sữa dê bổ hơn sữa bò nhiều, nên ai cũng mua vài cặp. Khi dê cái sinh con, họ đem về lấy sữa. Khi đã hết sữa và không chịu nổi sự phá phách làm đổ rào, hư kiểng, họ lại đem dê gửi chúng tôi nuôi. Các anh tôi mạnh bạo trưởng thành, nên phụ giúp cha tôi chặt cây, xẻo đá, mở rộng khu đất trồng trọt trên sườn đồi. Tôi ở vào tuổi mười hai mười ba, thích chạy nhảy, nên được giao việc giữ dê. Công việc đơn giản lắm: sườn đồi mùa đông và mùa xuân cây lá um tùm, nên dê chỉ lẩn quẩn quanh chuồng cũng đủ no. Mùa hạ mùa thy phải lùa dê đi xa hơn, phía bên kia núi, gần cái đầm sâu đầy bèo và bên cạnh mấy con suối nhỏ róc rách. Buổi sáng mở cổng, đàn dê kéo đi ăn, buổi chiều gần tối, tự động, chúng kéo nhau về. Nếu sự đời cứ như vậy, thì tôi thành tiên rồi. Có nhiều trường hợp tôi phải dở khóc dở cười. Có bữa đã gần tối, ra kiểm lại bầy dê thấy mất hai con. Hớt hải chạy tìm, chân vẹt vì đá nhọn, ống chân gai quào, lại sợ cha mắng… Tận bên kia đầm, cặp dê thản nhiên tình tự. Lùa được về đến chuồng, giận quá, tôi cột chặt chúng vào cái cọc rồi lấy roi quất đến lúc mệt lả mới thôi. Lại có bữa, chiều về kiểm điểm thấy thiếu một con. Chạy ra đầm không thấy. Chạy ra suối không thấy. Đến lúc tuyệt vọng, định ngửa mặt than trời, mới thấy hình con dê đứng lặng in trên nền mây. Không biết nó đứng đó làm gì, cô đơn, lạnh lùng, bâng khuâng. Tôi cũng đã có lần đứng như nó, mải miết ngắm ngững thửa ruộng màu xanh khác nhau chồng chất phía dưới, chờm ngợp dưới bầu trời bao la mênh mông quá chừng. Hôm đó tôi đuổi con dê về, chẳng những không giận dữ mà còn thấy lonh2 thương xót, quyến luyến.

Kể ra công việc ấy không mệt nhọc gì, vừa nhàn nhã vừa thích thú. Buổi trưa bầy dê tránh nắng dưới gốc cây, thì tôi lại được tắm mát dưới sông. Buổi chiều hôm nào thấy vui, lùa dê về sớm, tôi lại ngâm mình, vẫy vùng thỏa thuê dưới dòng nước mát. Cát mịn chùi dưới gót chân, xoa dịu hết các vết vẹt của đá và gai. Nước cuốn trôi hết bụi đỏ, mồ hôi và nỗi nhọc nhằn chán chường. Đấy là thời kỳ hạnh phúc nhất của cuộc đời tôi. Tôi thấy thỏa mãn, cho đến lúc anh Cả rủ tôi đi tắm và bơi biểu diễn từ bên này bờ sang qua bên kia. Anh tôi bơi nhẹ nhàng, thoải mái, qua đến bên kia vẫn còn có thể tươi cười bắt tay loa hú sang. Lúc ấy, tôi mới thấy mình còn khốn khổ. Thật tầm thường, cái cảnh ngồi bệt trên sông cạn cho nước ngập đến lưng, lấy tay vỗ nước tung tóe như đứa trẻ lên tư lên năm. Thà ở nhà tắm giếng còn hơn ra đây tắm sông mà không biết bơi. Anh Cả biễu môi bảo vậy.

Tôi khẩn khoản:

– Anh tập cho em bơi với!

Anh Cả làm cao:

– Sức mày bao nhiêu mà đòi bơi. Sải vài cái tay đã mỏi, chỉ có nước để chìm nghỉm mà thôi.

– Em bơi được mà- anh tập vài bữa, em bơi giỏi như anh cho coi.

Cần gì tập. Hồi trước có ai tập bơi cho tao đâu.

– Làm sao tự nhiên anh bơi được?

– Bí mật.

Rồi anh cả kéo sát tai nói nhỏ:

– Mày không được tiết lộ cho ai biết nghe không. Thế đi.

Tôi mau mắn nói:

– Em xin thề.

– Xì, thề trơn thì ăn thua gì.

Tôi bứt một sợi tóc để vào giữa lòng bàn tay, nhổ vào đó một bãi nước miếng, rồi xoa hai tay lại với nhau, vừa xoa vừa nói:

– Em xin thề.

Anh cả thấy tôi làm đủ các thủ tục, bằng lòng nói:

– Muốn biết bơi, chỉ việc bắt chuồn chuồn voi cho nó cắn rún. Đừng sợ đau. Càng bị cắn đau càng mau biết bơi.

Không ngờ bí quyết đơn giản đến thế. Đơn giản đến độ khó tin.

Nhân một hôm anh Cả đi xa, tôi mới đem hỏi chuyện đó anh Hai. Anh Hai cười ngất, xong bí mật xác nhận:

– Đúng, tao biết bơi nhờ cho chuồn chuồn cắn rún. Loại chuồn chuồn càng to, cắn càng đau, thì càng dễ biết bơi.

Hỏi chị Mương chị cũng nói vậy.

Tôi tìm bắt con chuồn chuồn voi to nhất đem ra bờ sông sâu. Trốn trong một lùm cây, tôi bỏ hết quần áo, dí miệng chuồn chuồn vào rún. Lần đầu thấy chuồn chuồn sắp giơ mấy cái càng nhọn ra nghiến mồi, tôi giật mình đem nó ra xa. Lần nhì mấy cái càng hoạt động tạo một cảm giác nhột nhạt khó chịu quá. Lại thất bại. Lần thứ ba, cương quyết hơn, tôi nhất định giữ chặt đầu chuồn chuồn sát kề rún. Tôi đau đớn tận xương tủy. Chuồn chuồn nghiến mạnh thịt tôi, máu bắt đầu tươm ra. Tôi cương quyết đến độ dù đau, vẫn kê sát đầu chuồn chuồn vào rún, đè mạnh đến nỗi nó chết lúc nào không hay. Cho cắn xong, rất lạc quan, rất tin tưởng, tôi nhảy ùm xuống khúc sông sâu.

Anh Điền bụm miệng cười sặc sụa:

– Ai vớt Ngang lên.

– Không ai vớt hết. Tôi bắt chước đưa tay bơi như anh Cả, nhưng chỉ vẫy vùng được mấy cái rồi chìm nghỉm. Tôi uống liên tiếp mấy ngụm nước, tối tăm mặt mũi. Không biết lúc ấy nhờ đâu, tôi đạp mạnh hai chân xuống lòng sông đầy bùn và lá rữa, nên mới trồi lên được. May mắn là ngay tại đó, dừa nước mọc đầy, rễ phụ thả thòng đến sát mặt sông. Tôi chụp lấy một nhánh rễ rán hết sức trườn lên.

Lên được gốc dừa nước, tôi mới biết mình còn sống. Máu trên rún vẫn còn ri rỉ chảy.

Người lớn đã lừa tôi. Nhưng chẳng lẽ thuật lại kinh nghiệm chua xót đó cho anh Hai, anh Cả nghe. Chẳng lẽ trút hờn giận vào những kẻ to lớn, mạnh bạo. Tôi đâm thù hằn loài chuồn chuồn. Gặp chúng đâu là tôi giết đó. Gặp chuồn chuồn kim, tôi vặt cánh chúng, ngắt đuôi chúng, rồi ngắm chúng quay cuồng trên nền đất bùn. Gặp chuồn chuồn voi, sự hình phạt công phu hơn. Hoặc tôi để nguyên cánh, nhưng ngắt đuôi đi, cắm vào đó một cọng cỏ lau hay một cái hoa. Chuồn chuồn bay lượng nặng nhọc một lúc, rồi đâm đầu xuống chết. Hoặc tôi lấy chỉ cột đuôi hai con lại với nhau. Hình phạt thông thường nhất là để nó nghiến cục đá, cho mấy cái càng ghê tởm đáng ghét gãy hết, rồi tôi lần lượt rứt đuôi, rứt cánh, rứt đầu quăng xuống lòng sông.

Bây giờ nghĩ lại, mới thấy mình vô lý. Bị người lớn lừa, tôi lại thù loài chuồn chuồn. Tôi giết quá nhiều. Có lẽ vì vậy, về sau khi lớn khôn, tôi lại bị loài chuồn chuồn theo đuổi, trả thù. Tôi sợ chúng. Tôi sợ chúng quá rồi.

   Số lần đọc: 15799